Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 29/2026/NĐ-CP ngày 19/1/2026 về sàn giao dịch carbon trong nước. Đây là lần đầu tiên có quy định đầy đủ về việc tổ chức, vận hành sàn giao dịch carbon trong nước.
Nghị định có hiệu lực từ ngày 19/1/2026; gồm 6 chương, 35 điều, quy định toàn diện các hoạt động liên quan đến sàn giao dịch carbon trong nước, bao gồm: đăng ký, cấp mã trong nước, chuyển quyền sở hữu, lưu ký, giao dịch và thanh toán hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon đủ điều kiện giao dịch; trách nhiệm quản lý của các cơ quan, tổ chức; chế độ báo cáo, công bố thông tin.
Đối tượng áp dụng
Đối tượng áp dụng gồm: Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam; Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam; Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội; các cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động tổ chức, vận hành và giao dịch trên sàn giao dịch carbon theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.
Theo Nghị định, hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon được giao dịch là các loại được phép trao đổi theo quy định tại Nghị định số 06/2022/NĐ-CP ngày 7/1/2022 của Chính phủ quy định giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ozon được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 119/2025/NĐ-CP.
Đăng ký, cấp mã trong nước hạn ngạch phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon
Về đăng ký, cấp mã trong nước, hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon phải được đăng ký tập trung trên Hệ thống đăng ký quốc gia do Bộ Nông nghiệp và Môi trường quản lý trước khi lưu ký, giao dịch.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường thực hiện đăng ký thông tin về hạn ngạch, tín chỉ và tổ chức sở hữu; đồng thời cấp mã trong nước thống nhất và gửi danh sách cho Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam (VSDC), Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX). Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định chi tiết hoạt động đăng ký, cấp mã và hủy đăng ký.
Giao dịch trên sàn giao dịch carbon trong nước
Về giao dịch trên sàn, chủ thể tham gia chỉ được sử dụng một tài khoản giao dịch chứng khoán tại thành viên giao dịch carbon; hoạt động giao dịch carbon phải được tách bạch hoàn toàn với các giao dịch khác.
Thành viên giao dịch carbon có trách nhiệm theo dõi, hạch toán riêng hạn ngạch, tín chỉ và tiền; bảo đảm người mua có đủ tiền, người bán có đủ hạn ngạch, tín chỉ khi đặt lệnh; thông báo kết quả giao dịch và cung cấp sao kê định kỳ cho khách hàng.
Sau khi giao dịch được xác lập, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội cung cấp kết quả cho Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán Việt Nam để thực hiện thanh toán.
Hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký tham gia hệ thống giao dịch carbon
Về điều kiện tham gia hệ thống giao dịch carbon, thành viên giao dịch phải là công ty chứng khoán hoạt động theo Luật Chứng khoán, được chấp thuận tham gia hệ thống lưu ký và thanh toán giao dịch carbon; không thuộc diện bị cảnh báo, kiểm soát; đáp ứng yêu cầu về hạ tầng công nghệ thông tin và quy trình nghiệp vụ theo quy chế của Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam.
Hồ sơ đăng ký tham gia hệ thống giao dịch carbon gồm:
-
Giấy đăng ký thành viên giao dịch carbon;
-
Văn bản chấp thuận tham gia hệ thống lưu ký và thanh toán giao dịch carbon do Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam cấp;
-
Bản thuyết minh về hạ tầng công nghệ thông tin, quy trình nghiệp vụ.
Trình tự, thủ tục chấp thuận đăng ký tham gia hệ thống giao dịch carbon và các biểu mẫu có liên quan thực hiện theo quy chế của Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam.
Lộ trình xây dựng, tổ chức vận hành sàn giao dịch carbon trong nước
Về lộ trình vận hành, sàn giao dịch carbon trong nước được xây dựng và tổ chức theo lộ trình tại Nghị định số 06/2022/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 119/2025/NĐ-CP).
Trong giai đoạn tổ chức vận hành thí điểm từ nay đến hết ngày 31/12/2028, các đơn vị vận hành sẽ không thu phí dịch vụ. Kể từ ngày 1/1/2029, Tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam, Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam và Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội thu tiền cung cấp dịch vụ trên sàn giao dịch carbon trong nước theo quy định pháp luật.
Chi tiết Nghị định số 29/2026/NĐ-CP của Chính phủ về Sàn giao dịch các-bon trong nước xem TẠI ĐÂY.
