Trong xu hướng chuyển đổi xanh, ESG ngày càng trở thành bộ tiêu chuẩn quan trọng giúp doanh nghiệp đánh giá toàn diện các yếu tố Môi trường, Xã hội và Quản trị. Việc áp dụng ESG không chỉ giúp doanh nghiệp xác định những vấn đề cần ưu tiên mà còn định hướng các hoạt động cụ thể, từ quản lý năng lượng, kiểm soát phát thải đến nâng cao trách nhiệm xã hội và minh bạch trong quản trị, hướng tới phát triển bền vững.

Bộ tiêu chuẩn ESG áp dụng vào chiến lược phát triển của doanh nghiệp
ESG là gì?
ESG là viết tắt của Environmental (Môi trường), Social (Xã hội) và Governance (Quản trị). Đây là bộ tiêu chuẩn được sử dụng để đánh giá các yếu tố liên quan đến môi trường, xã hội và quản trị trong hoạt động của doanh nghiệp.
ESG gồm ba trụ cột chính:
- Environmental – Môi trường: Đề cập đến những tác động của doanh nghiệp tới môi trường như phát thải khí nhà kính, sử dụng năng lượng và tài nguyên thiên nhiên, quản lý nước, chất thải và ứng phó với biến đổi khí hậu.
- Social – Xã hội: Tập trung vào mối quan hệ giữa doanh nghiệp với người lao động, khách hàng, cộng đồng và các bên liên quan; bao gồm điều kiện làm việc, sức khỏe và an toàn, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.
- Governance – Quản trị: Liên quan đến cách doanh nghiệp được quản lý và điều hành, từ cơ cấu quản trị, tính minh bạch, trách nhiệm giải trình đến quản lý rủi ro và tuân thủ các quy định.

Ba trụ cột của bộ tiêu chuẩn ESG
Ba trụ cột có mối liên hệ chặt chẽ với nhau và cần được xem xét trong tổng thể chiến lược phát triển của doanh nghiệp.
> Xem thêm: https://vets.energy/csr-la-gi-su-khac-biet-giua-csr-va-esg/
Khung pháp lý điều chỉnh ESG tại Việt Nam
Tại Việt Nam, ESG đã được hình thành và từng bước thúc đẩy thông qua nhiều chính sách và quy định pháp luật theo từng giai đoạn. Đáng chú ý, Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/05/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân đã khẳng định tầm quan trọng của ESG, với định hướng: “Nhà nước có cơ chế hỗ trợ lãi suất và khuyến khích các tổ chức tín dụng giảm lãi suất cho doanh nghiệp tư nhân vay để triển khai các dự án xanh, tuần hoàn và áp dụng khung tiêu chuẩn môi trường, xã hội, quản trị (ESG)”.

Khung pháp lý điều chỉnh ESG tại Việt Nam
Luật Bảo vệ môi trường số 72/2020/QH14 ngày 17/11/2020 được xem là văn bản pháp lý nền tảng, đóng vai trò định hướng cho hoạt động môi trường của doanh nghiệp cũng như chiến lược phát triển bền vững.
Ngoài ra, một số văn bản dưới luật khác cũng đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng và duy trì trụ cột này như:
– Nghị định số 06/2022/NĐ-CP của Chính phủ ngày 07/01/2022 quy định chi tiết việc giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn;
– Nghị định số 08/2022/NĐ-CP của Chính phủ ngày 10/01/2022 quy định chi tiết một số điều của Luật bảo vệ môi trường;
– Quyết định số 888/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 25/7/2022 về phê duyệt Đề án về những nhiệm vụ, giải pháp triển khai kết quả Hội nghị lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu;
– Quyết định số 896/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 26/7/2022 về phê duyệt Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu giai đoạn đến năm 2050;
– Quyết định số 841/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 14/7/2023 ban hành Lộ trình thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững Việt Nam đến năm 2030;
– Quyết định số 13/2024/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày 13/08/2024 ban hành danh mục lĩnh vực, cơ sở phát thải khí nhà kính phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính (cập nhật);
Song song với các quy định chuyên biệt về biến đổi khí hậu và phát triển bền vững, pháp luật hiện hành còn lồng ghép yêu cầu bảo vệ môi trường vào các lĩnh vực cụ thể như:
– Luật Đa dạng sinh học số 20/2008/QH12 ngày 13/11/2008;
– Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả số 50/2010/QH12 ngày 17/6/2010;
– Luật Trồng trọt số 31/2018/QH14 ngày 19/11/2018;
– Luật Chăn nuôi số 32/2018/QH14 ngày 19/11/2018;
– Luật Tài nguyên nước số 28/2023/QH15 ngày 27/11/2023.
Vì sao ESG ngày càng được doanh nghiệp quan tâm?
Sự quan tâm đến ESG ngày càng gia tăng trước những thay đổi về môi trường kinh doanh, chính sách và yêu cầu phát triển bền vững.
Đối với trụ cột Môi trường, doanh nghiệp cần quan tâm đến việc sử dụng năng lượng và tài nguyên, quản lý phát thải khí nhà kính, chất thải và các tác động đến môi trường.
Với trụ cột Xã hội, các vấn đề về sức khỏe, an toàn, điều kiện làm việc, phát triển nguồn nhân lực và trách nhiệm với cộng đồng ngày càng được chú trọng.
Trong khi đó, trụ cột Quản trị đặt ra các vấn đề về tính minh bạch, trách nhiệm giải trình, quản lý rủi ro và tuân thủ các quy định liên quan.
Vì vậy, ESG không phải là một hoạt động riêng lẻ hay một chứng nhận mà doanh nghiệp cần đạt được. Việc áp dụng bộ tiêu chuẩn ESG đòi hỏi doanh nghiệp xem xét đồng thời nhiều yếu tố trong hoạt động và từng bước đưa các mục tiêu phát triển bền vững vào chiến lược, quản trị và vận hành.

ESG ngày càng được các doanh nghiệp quan tâm
Vai trò của ESG đối với doanh nghiệp
ESG không chỉ được sử dụng để đánh giá các yếu tố liên quan đến phát triển bền vững mà còn giúp doanh nghiệp định hướng cách quản lý các vấn đề về môi trường, xã hội và quản trị trong hoạt động.
Việc áp dụng ESG có thể mang lại nhiều giá trị cho doanh nghiệp:
- Nâng cao uy tín và niềm tin: Việc chú trọng tính minh bạch, trách nhiệm và phát triển bền vững góp phần củng cố hình ảnh doanh nghiệp với khách hàng, đối tác và nhà đầu tư.
- Tối ưu hoạt động và chi phí: Quản lý năng lượng, tài nguyên và các rủi ro môi trường giúp doanh nghiệp nhận diện những cơ hội cải thiện hiệu quả vận hành.
- Tăng cường quản trị rủi ro: ESG giúp doanh nghiệp xem xét các rủi ro liên quan đến môi trường, xã hội và quản trị để có kế hoạch quản lý phù hợp.
- Đáp ứng yêu cầu của thị trường và chuỗi cung ứng: Các yêu cầu liên quan đến môi trường, phát thải và phát triển bền vững ngày càng được quan tâm trong hoạt động hợp tác và chuỗi cung ứng.
- Phát triển nguồn nhân lực: Việc chú trọng sức khỏe, an toàn, điều kiện làm việc và phát triển nhân sự góp phần xây dựng môi trường làm việc bền vững.
- Hướng tới tăng trưởng dài hạn: ESG giúp doanh nghiệp cân bằng giữa mục tiêu kinh doanh với các vấn đề về môi trường, xã hội và quản trị.

ESG giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín và niềm tin thị trường
Hiện thực hóa chiến lược ESG & Net Zero trong doanh nghiệp
Không có một lộ trình triển khai ESG duy nhất phù hợp với mọi doanh nghiệp. Quy mô, lĩnh vực hoạt động, mức độ sử dụng năng lượng, nguồn phát thải và các vấn đề ESG cần ưu tiên của mỗi doanh nghiệp đều khác nhau. Doanh nghiệp có thể bắt đầu bằng việc đánh giá hiện trạng, xác định các vấn đề cần ưu tiên, xây dựng mục tiêu và lựa chọn các chương trình, giải pháp phù hợp để triển khai.
Đặc biệt, đối với trụ cột Môi trường, các nội dung doanh nghiệp có thể quan tâm gồm quản lý và sử dụng năng lượng hiệu quả, kiểm kê khí nhà kính, giảm phát thải, sử dụng năng lượng tái tạo và xây dựng công trình xanh. Đây cũng là những nội dung có mối liên hệ với mục tiêu Net Zero. Để hiện thực hóa chiến lược ESG & Net Zero, doanh nghiệp cần hiểu rõ hiện trạng phát thải, xác định các nguồn phát thải chính và xây dựng lộ trình giảm phát thải phù hợp với hoạt động thực tế.
Kiểm kê khí nhà kính
Kiểm kê khí nhà kính là giải pháp giúp doanh nghiệp xác định, đo lường và theo dõi lượng phát thải khí nhà kính phát sinh từ các hoạt động sản xuất, vận hành và các nguồn liên quan. Đây là cơ sở để doanh nghiệp quản lý tiêu chí Phát thải khí nhà kính (GHG Emissions) thuộc trụ cột Môi trường (E) của bộ tiêu chuẩn ESG.
- Thông qua kết quả kiểm kê, doanh nghiệp có thể xác định các nguồn phát thải trọng yếu và những hoạt động cần ưu tiên cải thiện, bao gồm:
- Sử dụng năng lượng: Xác định phát thải từ điện, nhiên liệu và các nguồn năng lượng để tìm kiếm cơ hội tiết kiệm năng lượng, nâng cao hiệu suất và chuyển đổi sang nguồn năng lượng có mức phát thải thấp hơn.
- Hoạt động sản xuất: Nhận diện các công đoạn, thiết bị hoặc quy trình tạo ra lượng phát thải lớn, từ đó xây dựng phương án cải tiến công nghệ và tối ưu vận hành.
- Vận tải và logistics: Đánh giá phát thải liên quan đến phương tiện, vận chuyển nguyên vật liệu và hàng hóa để xác định các hoạt động cần tối ưu.
- Chuỗi cung ứng: Mở rộng việc nhận diện các nguồn phát thải gián tiếp liên quan đến nguyên vật liệu, nhà cung cấp, vận chuyển và các hoạt động trong chuỗi giá trị khi phạm vi kiểm kê có bao gồm các nguồn này.
- Quản trị carbon: Thiết lập dữ liệu phát thải làm cơ sở xây dựng mục tiêu, kế hoạch giảm phát thải và theo dõi mức độ cải thiện qua từng giai đoạn.

Kiểm kê khí nhà kính xác định các nguồn phát thải
Qua đó, kiểm kê khí nhà kính giúp doanh nghiệp chuyển từ “ước tính tác động môi trường” sang “đo lường và quản lý phát thải bằng dữ liệu”, tạo cơ sở để thực hiện các mục tiêu về giảm phát thải, phục vụ báo cáo ESG và xây dựng lộ trình hướng tới Net Zero. Đối với các cơ sở thuộc đối tượng phải thực hiện kiểm kê, đây đồng thời là cơ sở để đáp ứng các yêu cầu pháp lý liên quan đến kiểm kê và quản lý phát thải khí nhà kính.
>> Xem thêm: https://vets.energy/dich-vu-tham-tra-khi-nha-kinh/
Quản lý và sử dụng năng lượng hiệu quả
Quản lý và sử dụng năng lượng hiệu quả giúp doanh nghiệp kiểm soát mức tiêu thụ năng lượng trong quá trình sản xuất và vận hành. Thông qua kiểm toán năng lượng, xây dựng hệ thống quản lý năng lượng và triển khai các giải pháp tiết kiệm năng lượng, doanh nghiệp có thể xác định những hoạt động cần ưu tiên cải thiện:
- Thiết bị và dây chuyền sản xuất: Xác định các thiết bị, công đoạn tiêu thụ nhiều năng lượng để cải tiến công nghệ, nâng cao hiệu suất và giảm lãng phí.
- Hệ thống phụ trợ: Đánh giá và tối ưu các hệ thống như điều hòa không khí, chiếu sáng, khí nén, bơm, quạt và các hệ thống sử dụng năng lượng khác.
- Quản lý vận hành: Theo dõi dữ liệu tiêu thụ, thiết lập chỉ số và kiểm soát việc sử dụng năng lượng để duy trì hiệu quả lâu dài.
- Nguồn năng lượng: Xem xét các giải pháp năng lượng hiệu quả và từng bước tăng cường sử dụng năng lượng tái tạo phù hợp với điều kiện của doanh nghiệp.

Hoạt động kiểm toán năng lượng trong doanh nghiệp
Qua đó, doanh nghiệp có thể giảm mức tiêu thụ năng lượng, kiểm soát chi phí vận hành và giảm phát thải liên quan đến sử dụng năng lượng, đồng thời tạo dữ liệu phục vụ theo dõi các mục tiêu môi trường. Đây là cơ sở để doanh nghiệp từng bước đáp ứng các tiêu chí về hiệu quả năng lượng, quản lý phát thải trong chiến lược ESG và hỗ trợ lộ trình hướng tới Net Zero.
Chứng nhận công trình xanh
Chứng nhận công trình xanh giúp doanh nghiệp đánh giá và cải thiện hiệu quả của văn phòng, tòa nhà, nhà máy trên các phương diện như sử dụng năng lượng, nước, vật liệu, chất lượng môi trường trong nhà và vận hành. Đây là một trong những giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện các mục tiêu thuộc trụ cột Môi trường (E), đồng thời có liên hệ với yếu tố Xã hội (S) thông qua việc cải thiện chất lượng môi trường làm việc.

Các chứng nhận công trình xanh phổ biến
Một số hệ thống chứng nhận công trình xanh phổ biến gồm LEED, BREEAM, LOTUS… Trong đó, LEED (Leadership in Energy and Environmental Design) là hệ thống chứng nhận công trình xanh do Hội đồng Công trình Xanh Hoa Kỳ (USGBC) phát triển. Thông qua các tiêu chí đánh giá, doanh nghiệp có thể xác định và cải thiện nhiều khía cạnh của công trình:
- Hiệu quả năng lượng: Tối ưu mức tiêu thụ năng lượng và nâng cao hiệu quả vận hành các hệ thống trong công trình.
- Sử dụng nước: Kiểm soát và tối ưu lượng nước tiêu thụ trong quá trình vận hành.
- Vật liệu và tài nguyên: Xem xét việc lựa chọn, sử dụng và quản lý vật liệu theo các tiêu chí của hệ thống chứng nhận.
- Chất lượng môi trường trong nhà: Cải thiện các yếu tố ảnh hưởng đến sức khỏe, sự thoải mái và môi trường làm việc của người sử dụng.
- Quản lý và vận hành công trình: Đưa các tiêu chí phát triển bền vững vào quá trình quản lý, theo dõi và cải thiện hiệu quả công trình.
Qua đó, chứng nhận công trình xanh giúp doanh nghiệp cụ thể hóa một số mục tiêu ESG ở cấp độ công trình, đặc biệt về hiệu quả năng lượng, sử dụng tài nguyên và chất lượng môi trường trong nhà. Việc đạt chứng nhận như LEED còn góp phần nâng cao giá trị và mức độ công nhận của công trình, tạo môi trường làm việc tốt hơn, hỗ trợ mục tiêu giảm phát thải và thể hiện cam kết phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Chứng nhận LEED dành cho tòa nhà đáp ứng tiêu chuẩn về công trình xanh
>> Xem thêm: https://vets.energy/dich-vu-tu-van-cong-trinh-xanh/
Kết luận
ESG bao quát nhiều vấn đề về môi trường, xã hội và quản trị. Vì vậy, doanh nghiệp không thể thực hiện ESG chỉ thông qua một giải pháp hay một chứng nhận riêng lẻ.Tùy thuộc vào lĩnh vực hoạt động, hiện trạng và mục tiêu phát triển, doanh nghiệp cần xác định các vấn đề ưu tiên và lựa chọn lộ trình phù hợp. Riêng với trụ cột Môi trường, kiểm kê khí nhà kính, quản lý và sử dụng năng lượng hiệu quả, giảm phát thải, sử dụng năng lượng tái tạo và phát triển công trình xanh là những hoạt động cụ thể trong quá trình doanh nghiệp triển khai chiến lược ESG & Net Zero.
Với gần 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực năng lượng – môi trường, VETS | EnE đồng hành cùng doanh nghiệp trong công tác kiểm toán năng lượng, kiểm kê khí nhà kính và tư vấn chứng nhận công trình xanh, hỗ trợ doanh nghiệp từng bước hiện thực hóa các mục tiêu ESG và hướng tới phát triển bền vững.