Những điều chỉnh mới trong chính sách điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ đang mở ra thêm cơ hội cho doanh nghiệp khai thác nguồn năng lượng tái tạo, tối ưu chi phí vận hành và nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng. Trong bối cảnh đó, đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà không chỉ là giải pháp tiết kiệm chi phí điện mà còn là bước đi chiến lược trong lộ trình chuyển dịch năng lượng và phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Chính sách mới mở rộng cơ hội phát triển điện mặt trời mái nhà
Theo Nghị định số 243/2026/NĐ-CP của Chính phủ, có hiệu lực từ ngày 26/6/2026, cơ chế đối với điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ có những điều chỉnh đáng chú ý, đặc biệt liên quan đến việc bán sản lượng điện dư lên hệ thống điện quốc gia.
Theo nội dung chính sách được công bố, tỷ lệ điện dư được phép bán lên lưới có thể đạt tối đa 50% sản lượng điện phát tại đầu ra của hệ thống, thay vì mức 20% theo cơ chế trước đây, tùy thuộc điều kiện áp dụng theo quy định.
Những thay đổi này góp phần mở rộng khả năng khai thác giá trị từ hệ thống điện mặt trời mái nhà, tạo thêm động lực để các doanh nghiệp, nhà máy sản xuất, khu công nghiệp và công trình thương mại xem xét đầu tư, phát triển nguồn điện tại chỗ.
Điện mặt trời mái nhà – Giải pháp tối ưu chi phí vận hành cho doanh nghiệp
Đối với các nhà máy, nhà xưởng, trung tâm logistics, tòa nhà thương mại và cơ sở sản xuất có nhu cầu sử dụng điện lớn vào ban ngày, điện mặt trời mái nhà mang lại nhiều lợi ích thiết thực.
Thông qua việc tận dụng diện tích mái hiện hữu để phát điện, doanh nghiệp có thể sử dụng trực tiếp nguồn điện mặt trời cho hoạt động sản xuất, vận hành máy móc, thiết bị và các hệ thống phụ trợ. Điều này giúp giảm lượng điện phải mua từ lưới điện quốc gia, qua đó tiết kiệm chi phí điện năng và nâng cao hiệu quả quản lý năng lượng.
Đặc biệt, với những cơ sở có biểu đồ phụ tải phù hợp với thời gian phát điện mặt trời, tỷ lệ điện tự tiêu thụ cao sẽ góp phần gia tăng hiệu quả kinh tế và rút ngắn thời gian hoàn vốn của dự án.
Ngoài lợi ích về chi phí, điện mặt trời mái nhà còn hỗ trợ doanh nghiệp tăng tỷ trọng sử dụng năng lượng tái tạo, giảm phát thải khí nhà kính liên quan đến điện năng tiêu thụ và từng bước đáp ứng các yêu cầu về môi trường, ESG và phát triển bền vững từ khách hàng, đối tác trong chuỗi cung ứng.
Trong bối cảnh các doanh nghiệp ngày càng chú trọng quản trị chi phí năng lượng và giảm phát thải, điện mặt trời mái nhà không chỉ là một hạng mục đầu tư kỹ thuật mà còn là giải pháp góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn.
>> Xem thêm: Mô hình ESCO
Hiệu quả đầu tư phụ thuộc vào thiết kế và giải pháp triển khai
Mặc dù sở hữu nhiều tiềm năng, hiệu quả của hệ thống điện mặt trời mái nhà không đơn thuần phụ thuộc vào công suất lắp đặt. Một hệ thống có công suất lớn chưa chắc mang lại hiệu quả kinh tế tối ưu nếu không được tính toán phù hợp với nhu cầu tiêu thụ thực tế.
Để khai thác hiệu quả nguồn điện mặt trời, doanh nghiệp cần đánh giá đồng bộ nhiều yếu tố như đặc điểm phụ tải, thời gian vận hành, diện tích và kết cấu mái, điều kiện bức xạ, chất lượng thiết bị, phương án đấu nối và khả năng vận hành lâu dài.
Việc khảo sát, phân tích dữ liệu tiêu thụ điện và xác định quy mô công suất phù hợp ngay từ giai đoạn đầu tư sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao tỷ lệ điện tự tiêu thụ, hạn chế sản lượng điện dư không khai thác được và tối ưu hiệu quả tài chính của dự án.
Bên cạnh đó, chất lượng thiết kế, thi công và công tác quản lý vận hành đóng vai trò quan trọng trong việc bảo đảm an toàn, duy trì hiệu suất phát điện và kéo dài tuổi thọ hệ thống.
Do đó, lựa chọn đơn vị có năng lực tư vấn kỹ thuật, phân tích hiệu quả đầu tư và triển khai giải pháp năng lượng đồng bộ là yếu tố quan trọng để doanh nghiệp hiện thực hóa lợi ích từ điện mặt trời mái nhà.
>> Xem thêm: ESCO thúc đẩy tiết kiệm năng lượng
VETS | EnE – Đồng hành cùng doanh nghiệp triển khai giải pháp điện mặt trời mái nhà theo mô hình ESCO
Với kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn năng lượng, kiểm toán năng lượng và triển khai các giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả, VETS | EnE từng bước mở rộng từ hoạt động tư vấn chuyên sâu sang phát triển và triển khai các dự án năng lượng tái tạo theo mô hình ESCO.
Thông qua mô hình ESCO, VETS | EnE hướng tới cung cấp giải pháp năng lượng toàn diện cho doanh nghiệp, từ khảo sát hiện trạng, phân tích nhu cầu sử dụng điện, đánh giá tiềm năng tiết kiệm năng lượng, đề xuất phương án kỹ thuật và tài chính đến triển khai, giám sát và quản lý hiệu quả vận hành hệ thống. Mô hình này góp phần tháo gỡ những rào cản về kỹ thuật, nguồn lực và năng lực triển khai, giúp doanh nghiệp tiếp cận các giải pháp điện mặt trời mái nhà phù hợp với điều kiện sản xuất và mục tiêu sử dụng năng lượng.
Trong bối cảnh cơ chế chính sách ngày càng tạo điều kiện cho điện mặt trời mái nhà phát triển, bài toán đặt ra cho doanh nghiệp không chỉ là đầu tư bao nhiêu công suất hay bán được bao nhiêu điện dư, mà quan trọng hơn là làm thế nào để khai thác tối đa nguồn điện tự sản xuất, tối ưu chi phí và duy trì hiệu quả vận hành trong dài hạn.
Với định hướng cung cấp giải pháp năng lượng toàn diện, VETS | EnE tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp trong hành trình chuyển dịch năng lượng, từ nhận diện tiềm năng, lựa chọn giải pháp đến hiện thực hóa các cơ hội tiết kiệm năng lượng, hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Tại Việt Nam, mô hình ESCO đã được giới thiệu và thúc đẩy thông qua các chương trình hợp tác quốc tế, trong đó có Dự án “Tiết kiệm năng lượng và sản xuất sạch hơn tại Việt Nam” triển khai từ năm 2011, do Quỹ Môi trường toàn cầu (GEF) tài trợ thông qua Ngân hàng Thế giới (WB), với Bộ Công Thương chủ trì thực hiện. Theo khảo sát của Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam (VECEA), tính đến tháng 7/2024, Việt Nam có trên 200 tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực tư vấn và cung cấp dịch vụ tiết kiệm năng lượng, cho thấy tiềm năng phát triển của thị trường dịch vụ năng lượng trong nước.
Trong đó, VETS | EnE là một trong những đơn vị cung cấp các gói dịch vụ theo mô hình ESCO tại Việt Nam, với quy trình toàn diện từ khảo sát, phân tích chuyên sâu hiện trạng sử dụng năng lượng, thiết kế và triển khai giải pháp đến vận hành, giám sát và duy trì hiệu quả hệ thống. Thông qua mô hình này, VETS | EnE hướng tới tháo gỡ các rào cản về kỹ thuật, thiết bị và năng lực triển khai, giúp doanh nghiệp tiếp cận các giải pháp năng lượng hiệu quả, tối ưu chi phí vận hành và nâng cao năng lực cạnh tranh.
